Ko je jači, Zapad ili Rusija?

26 Maj 2015
Comments Komentari isključeni za Ko je jači, Zapad ili Rusija?
Category Columns
26 Maja 2015, Comments Komentari isključeni za Ko je jači, Zapad ili Rusija?

Iako se na prvi pogled čini da su u igri dva jaka politička i ekonomska bloka, ipak postoje ogromne prednosti na strani jednog od njih.

Piše: Adnan Kapo

I pored dogovora iz Minska o prekidu sukoba između ukrajinskih vladinih snaga i pobunjenika, a uz pokroviteljstvo EU i Rusije, sukob u Ukrajini se nastavlja. Ono što je još opasnije, ratu se ne vidi kraj. Razlog tome leži i u činjenici da podršku snagama koje žele dio ukrajinske teritorije pripojiti Rusiji daje zvanična Moskva, dok cjelovitost Ukrajine podržavaju Sjedinjene Američke Države i Evropska unija.

Iako se na prvi pogled čini da su u igri dva jaka politička i ekonomska bloka, ipak postoje ogromne prednosti na strani jednog od njih.

Prije nego krenemo sa iznošenjem činjenica, važno se vratiti na vrijeme prije početka sukoba, i vidjeti ko je pomjerio granicu uticaja u svoju korist, Zapad ili Rusija.

Predsjednik Ukrajine prije početka rata u februaru 2014. godine, bio je proruski orijentisani Viktor Janukovič, što implicira da je i sama Ukrajina bila pod većim uticajem Rusije nego Evrope. Nakon njegovog svrgavanja i protjerivanja, vlast u Kijevu preuzimaju proevropske političke snage, dok pobunjeničke snage zadržavaju dio teritorije u istočnom dijelu zemlje, a Rusija u isto vrijeme aneksira Krim.

Strateško pomjeranje

Mnogi će reći da je Rusija napravila pomak, međutim hladne i proste činjenice govore drugačije. Rusija je prije početka rata imala ne samo Krim pod kontrolom, nego i cijelu Ukrajinu. Nakon početka sukoba, Moskva je uspjela zadržati samo Krim, a istočni dio zemlje stavljen je pod kontrolu snaga koje žele otcjepljenje od Ukrajine. Činjenice govore da se strateško pomjeranje ipak desilo na štetu Rusije. Ukrajina i njeni stanovnici su platili najveću cijenu.

Dok u Ukrajini plamti vojni sukob na terenu, na svjetskoj sceni se vodi ekonomski rat. Pošto u politici nema puno emocija, nego se igra snagom i brojevima, pokušat ćemo ponuditi neke jednostavne podatke koji su prosto uporedivi i iz čega se može naslutiti daljnji razvoj situacije i eventualno pretpostaviti koja strana će moći duže izdržati.

Ovdje nećemo govoriti o vojnom odnosu snaga na terenu, nego o ekonomskim kapacitetima suprotstavljenih blokova. Taj rat se za sada vodi na ekonomskom planu uvođenjem sankcija u oba smjera kako bi se jedna od strana prisilila na povlačenje. U međuvremenu se izvode manevarski potezi, sklapaju nova savezništva, zatvaraju jedna, a otvaraju druga tržišta.

Prema procjenama “CIA Factbook” Rusija, koja je poprilično usamljena na jednoj strani, u 2014. godini imala je 142,470,272 stanovnika i bruto nacionalni dohodak od 3,57 triliona američkih dolara.

Neki mogu navesti kao argument da Rusija nije sama i da ima podršku u Kini ili npr. Bjelorusiji. Međutim ovdje tretiramo Rusiju kao zemlju kojoj su Evropska unija i SAD uvele sankcije, dok drugima nisu, pa je zbog toga Rusija sama na jednoj strani u ovoj analizi.

Također važno je naglasiti, da se procjena bruto dohotka na stranici CIA Facebook, vrši prema kupovnoj moći stanovnika kao i kod svih zemalja koje ćemo spomenuti. Iako podaci ne moraju nužno biti precizni, oni će ipak oslikati poprilično tačno procentualne odnose ekonomija.

Radi početne usporedbe na drugu stranu ćemo staviti Njemačku, kao vodeću evropsku ekonomiju koja je u 2014. godini imala 80,996,685 stanovnika i bruto dohodak od 3,62 triliona dolara.

Dakle sama njemačka ekonomija ima veći bruto dohodak od Rusije za 50 milijardi dolara, što znači da je Njemačka sa skoro duplo manje stanovnika i dalje produktivnija za 50 milijardi dolara. Kad su u pitanju znanje, tehnologija i proizvodi, sve je apsolutno na strani Njemačke.

Detaljna analiza

Populacija cijele Evropske unije u 2014. godini iznosila je 511,434,812 stanovnika sa bruto dohotkom od 17,61 triliona dolara. Ekonomija Evropske unije jača je, prosto rečeno, za 14,04 triliona dolara od Ruske ekonomije. Struktura i sastav privrede, zatim tehnologija i znanje su neuporedivo u korist EU.

Pošto su sankcije Rusiji uvedene od strane EU i SAD-a zajedno cijeloj jednačini je potrebno dodati i podatke o američkoj populaciji i privredi. Prva sila svijeta je u 2014. godini imala 318,892,103 stanovnika i bruto dohodak u iznosu od 17,46 triliona dolara.

Važno je ponoviti da su ovo makro pokazatelji koji ne ulaze u detaljnu analizu niti prognoziraju ishod ukrajinske krize. U isto vrijeme su jako važan indikator koji govori o ukupnom odnosu u ekonomskom ratu koji se vodi između dva bloka.

Na kraju potrebno je izvesti završnu računicu u kojoj je s jedne strane Rusija sa 142,470,272 stanovnika i bruto nacionalnim dohotkom od 3,57 triliona dolara, a sa druge strane su EU i SAD sa 830,326,915 stanovnika i bruto dohotkom od 35,07 triliona dolara.

Ako se nastavi sudar ovih blokova samo na ekonomskom polju, brojevi dovoljno govore ko bi mogao izdržati duže. Ipak treba imati u vidu da u ovom iscrcpljivanju i drugi važni faktori igraju ulogu, kao što su, naprimjer, očekivanja stanovništva.

Ruski građani mogu trpiti duže krizu jer su većina njih tokom svog života osjetili siromaštvo i čekanje u redovima za osnovne namirnice. U isto vrijeme  američki i evropski građani, zbog neuporedivo boljeg standarda na koji su se navikli, imaju puno veća očekivanja i ne trpe veliko spuštanje standarda. Ostale zaključke čitaoci mogu sami izvući.

Source: Al Jazeera Balkans

Stratis

About Stratis

The Strategic Research Association (STRATIS) is an independent, non-profit and non-partisan think tank located in Sarajevo, Bosnia and Herzegovina. It does not serve or represent any particular ideological, political, ethnic or sectarian agenda.